සිත සිට පටන් ගෙන පරමාර්ථ ධර්ම 4 (චිත්තය, චෛත සික, රූපය, නිබ්බාන), චිත්ත වීථිය (පියවර 17), චිත්ත 89 බෙදීම්, චෛතසික 52 සහ රූප 28 දක්වා සියල්ලම සම්බන්ධ කරන අන්තර්ක්රියාකාරී network ජාලය
අභිධර්මයේ මූලික බෙදීමක් වන සිත යනු අරමුණක් අරගෙන හිත හටගන්න ආකාරය වන අත්තනෝ සිදුවීමකි. මෙය මනසේ ඇතිවන සියලුම සිතුවිලි වල මූලික ආකාරය වේ.
සිතුවිලි කුසල් සහ අකුසල් බෙදීම් වලට වැටී සිටීම මගින් ධර්මයේ සත්යයන් විශේෂයෙන් ද්විත්ව සත්යය ගැඹුරින් විශ්ලේෂණය කිරීමට හැකි වේ.
කුසල් සිත යනු සුභ කර්මයන් සම්බන්ධ වන සිතුවිලි වල කාණ්ඩයකි. මෙම සිතුවිලි විරාගය, අද්වේශය සහ අමෝහය යන ගුණාත්මක භාවයන්ගෙන් සමන්විත වේ.
කාම භූමියේ සිදුවන කුසල් සිතුවිලි වල කාණ්ඩය
රූප භූමියේ ධ්යාන තුළ සිදුවන කුසල් සිතුවිලි
අරූප භූමියේ ධ්යාන තුළ සිදුවන කුසල් සිතුවිලි
මාර්ගඵල තුළ සිදුවන ලෝකෝත්තර කුසල් සිතුවිලි
අකුසල් සිත යනු අසුභ කර්මයන් සම්බන්ධ වන සිතුවිලි වල කාණ්ඩයකි. මෙම සිතුවිලි රාගය, ද්වේශය සහ මෝහය යන අකුසල මූලයන්ගෙන් සමන්විත වේ.
ලෝභය මුල් කරගත් අකුසල් සිතුවිලි වල කාණ්ඩය
දෝෂය මුල් කරගත් අකුසල් සිතුවිලි වල කාණ්ඩය
මෝහය මුල් කරගත් අකුසල් සිතුවිලි වල කාණ්ඩය
කර්ම විපාකයන්ගේ ප්රතිඵල සහ අරහත් වරුන්ගේ ක්රියාත්මක සිතුවිලි වල කාණ්ඩ විස්තර කර ඇත.
කර්මයන්ගේ විපාකයන් ලෙස ඇතිවන සිතුවිලි
අරහත් වරුන්ගේ ක්රියාත්මක සිතුවිලි
අභිධර්මය ගැඹුරින් අධ්යනය කිරීම සඳහා මෙහි දී ඇති මූලාශ්ර ග්රන්ථ භාවිතා කරන්න. සෑම සිතුවිල්ලකටම අදාල යොමු කිරීම් ඇතුළත් කර ඇත.