මුල් පිටුවට

ප්‍රථම ධ්‍යාන සෝතාපත්ති මග්ග චිත්තය

ලෝකූත්තර කුසල සිත් – සෝතාපන්න මග්ගය: ලෝකීය සිත්වලින් ලෝකූත්තර සිතට පැමිණීමේ ප්‍රථම මොහොත

ලෝකූත්තර මග්ග සෝතාපත්ති (සෝවාන්) ප්‍රථම ධ්‍යාන චෛතසික 36 ත්‍රිහේතුක (අලෝභ • අදෝස • අමෝහ)

ලෝකීය සිත්වලින් ලෝකූත්තර සිතට

  • මෙය ලෝකීය සිත්වලින් ලෝකූත්තර සිතට පැමිණීමේ ප්‍රථම මොහොතයි – සෝතාපන්න මග්ගය.
  • මග්ග චිත්තය: නිවන අරමුණ කරගෙන, සක්කාය දිට්ඨි, විචිකිච්ඡා, සීලබ්බත පරාමාස යන තුන් සංයෝජනයන් නසන සිත.
  • ප්‍රථම ධ්‍යාන: විතර්ක, විචාර, ප්‍රීති, සුඛ, ඒකාග්‍රතා සහිත සමාධිය.
  • ලෝකූත්තර: ලෝකය ඉක්මවා යන, නිවන දකින, කෙලෙස් නසන සිත.

උදාහරණයක්

"විදර්ශනා භාවනාවේදී, අනිත්‍ය, දුඃඛ, අනාත්ම යන ත්‍රිලක්ෂණය පැහැදිලිව දැකීමෙන්, මගේ සිත ලෝකීය සිත්වලින් ඉවත්ව ලෝකූත්තර සිතට පැමිණියේය. එම මොහොතේදී සක්කාය දිට්ඨි, විචිකිච්ඡා, සීලබ්බත පරාමාස යන තුන් සංයෝජනයන් නැසී ගියේය."

"සෝතාපත්ති මග්ග"

  • සෝත = ගංගාව; අපත්ති = පැමිණීම; මග්ග = මාර්ගය.
  • "Stream-entry" – සංසාර ගංගාවට ප්‍රථම වරට පැමිණීමේ මාර්ගය.
  • සක්කාය දිට්ඨි, විචිකිච්ඡා, සීලබ්බත පරාමාස යන තුන් සංයෝජනයන් නසන මාර්ගය.

"ලෝකූත්තර"

  • ලෝක = ලෝකය; උත්තර = ඉක්මවා යන.
  • "Supramundane" – ලෝකීය සිත්වලින් ඉවත්ව, නිවන දකින සිත.
  • ලෝකීය සිත්වලට වඩා උසස්, නිවන අරමුණ කරගෙන ඇති සිත.

"මග්ග චිත්තය"

  • මග්ග = මාර්ගය; චිත්ත = සිත.
  • කෙලෙස් නසන, නිවන දකින, ඵල චිත්තයට පෙර පැමිණෙන සිත.
  • මෙය එක් මොහොතක් පමණක් පවතී – එහි පසුව ඵල චිත්තය පැමිණේ.

ලෝකූත්තර සිත්වල තැන

40

ලෝකූත්තර සිත්

මෙය ප්‍රථමය – සෝතාපන්න මග්ගය.

36

චෛතසික සංයුතිය

ප්‍රථම ධ්‍යාන සාධාරණ + ලෝකූත්තර විශේෂ.

89 / 121

සම්පූර්ණ චිත්ත පද්ධතිය

ලෝකූත්තර මග්ග සිත් 8

1. සෝතාපන්න (ප්‍රථම) ⭐
2. සකදාගාමී
3. අනාගාමී
4. අරහත්ත

සෝතාපන්න මග්ගය – ලෝකූත්තර සිත්වල ප්‍රථමය. සක්කාය දිට්ඨි, විචිකිච්ඡා, සීලබ්බත පරාමාස යන තුන් සංයෝජනයන් නසන මාර්ගය. ඊළඟ පියවර: සෝතාපන්න ඵලය.

ලෝකූත්තර මග්ග චිත්තයේ චෛතසික සංයුතිය – ප්‍රථම ධ්‍යාන සාධාරණ + ලෝකූත්තර විශේෂ චෛතසික.

සබ්බ චිත්ත සාධාරණ 7

ඵස්ස සෝමනස්ස වේදනා සඤ්ඤා චේතනා ඒකාග්‍රතා ජීවිතින්ද්‍රිය මනසිකාර

කුසල සාධාරණ 19

අලෝභ අදෝස අමෝහ සද්ධා සති හිරි ඔත්තප්ප කාය පසද්ධි චිත්ත පසද්ධි කාය ලහුතා චිත්ත ලහුතා කාය මුදුතා චිත්ත මුදුතා කාය කම්මඤ්ඤතා චිත්ත කම්මඤ්ඤතා කාය පාගුඤ්ඤතා චිත්ත පාගුඤ්ඤතා කායුජුකතා චිත්තුජුකතා පඤ්ඤින්ද්‍රිය ඤාණ

ප්‍රථම ධ්‍යාන අංග

විතර්ක විචාර ප්‍රීති සුඛ ඒකාග්‍රතා අධිමොක්ඛ විරිය ඡන්ද

ලෝකූත්තර විශේෂ චෛතසික

මග්ගංග (මාර්ග අංග 8)

මග්ගංග 8: සම්මා දිට්ඨි, සම්මා සංකප්ප, සම්මා වාචා, සම්මා කම්මන්ත, සම්මා ආජීව, සම්මා වායාම, සම්මා සති, සම්මා සමාධි. මෙය ලෝකීය සිත්වලට නැති, ලෝකූත්තර විශේෂ චෛතසිකයි.

1. විදර්ශනා භාවනාවේදී, අනිත්‍ය, දුඃඛ, අනාත්ම යන ත්‍රිලක්ෂණය පැහැදිලිව දැකීමෙන්, සිත ලෝකීය සිත්වලින් ඉවත්ව ලෝකූත්තර සිතට පැමිණීම.
2. සතිපට්ඨාන භාවනාවේදී, කය, වේදනා, සිත, ධර්ම යන සතර අරමුණු මත විදර්ශනා කරන විට, ත්‍රිලක්ෂණය පැහැදිලිව දැකීම.
3. භාවනා ගුරුවරයාගේ උපදෙස් අනුව, නිවන අරමුණ කරගෙන, ප්‍රථම ධ්‍යාන සමාපත්තිය රඳවාගෙන, විදර්ශනා කරන විට.
4. දිගු කාලයක් විදර්ශනා භාවනාව කරන විට, ත්‍රිලක්ෂණය පැහැදිලිව දැකීමෙන්, සක්කාය දිට්ඨි, විචිකිච්ඡා, සීලබ්බත පරාමාස යන තුන් සංයෝජනයන් නැසී යාම.
5. ධර්මය අසන විට, ත්‍රිලක්ෂණය පැහැදිලිව දැකීමෙන්, සිත ලෝකීය සිත්වලින් ඉවත්ව ලෝකූත්තර සිතට පැමිණීම.
6. ප්‍රථම ධ්‍යාන සමාපත්තිය රඳවාගෙන, නිවන අරමුණ කරගෙන, විදර්ශනා කරන විට, ලෝකූත්තර සිතට පැමිණීම.

ධර්මසංගණී • අභිධම්මත්ථ සංගහ

  • ලෝකූත්තර මග්ග චිත්තයන්ගේ ප්‍රථමය – සෝතාපන්න මග්ගය.
  • නිවන අරමුණ කරගෙන, සක්කාය දිට්ඨි, විචිකිච්ඡා, සීලබ්බත පරාමාස යන තුන් සංයෝජනයන් නසන සිත.
  • ප්‍රථම ධ්‍යාන සාධාරණ + ලෝකූත්තර විශේෂ චෛතසික සමඟ ඇතිවේ.
  • මෙය එක් මොහොතක් පමණක් පවතී – එහි පසුව සෝතාපන්න ඵල චිත්තය පැමිණේ.

ලෝකීය සිත්වලින් ලෝකූත්තර සිතට

  • ලෝකීය සිත්වලට වඩා උසස් – නිවන අරමුණ කරගෙන ඇති සිත.
  • කෙලෙස් නසන ශක්තිය – සක්කාය දිට්ඨි, විචිකිච්ඡා, සීලබ්බත පරාමාස යන තුන් සංයෝජනයන් නසන ශක්තිය.
  • මග්ග චිත්තයට පසුව ඵල චිත්තය පැමිණේ – නිවන අනුභව කරන සිත.

ප්‍රතිඵල

  • සෝතාපන්න ඵලයට පැමිණීම – සක්කාය දිට්ඨි, විචිකිච්ඡා, සීලබ්බත පරාමාස යන තුන් සංයෝජනයන් නැසී යාම.
  • සංසාරයේ අවසානයට පැමිණීමේ ප්‍රථම පියවර – උත්තරීතර මග්ගයන්ට පැමිණීමේ හැකියාව.
  • නිවන දැකීම – ලෝකීය සිත්වලට නොහැකි, නිවන අරමුණ කරගෙන ඇති සිත.

පවත්වා ගැනීම / අවවාද

  • මග්ග චිත්තය එක් මොහොතක් පමණක් පවතී – එහි පසුව ඵල චිත්තය පැමිණේ.
  • විදර්ශනා භාවනාව නොනවත්වා කරගෙන යාම – උත්තරීතර මග්ගයන්ට පැමිණීමට.
  • සෝතාපන්න ඵලය අනුභව කරන විට, නිවන අනුභව කරන සිත පැමිණේ.

සාරාංශයෙන් – ප්‍රථම ධ්‍යාන සෝතාපත්ති මග්ග චිත්තය

🌟

ලෝකූත්තර ප්‍රථමය

ලෝකීය සිත්වලින් ලෝකූත්තර සිතට පැමිණීමේ ප්‍රථම මොහොත.

🕊️

සෝතාපන්න මග්ගය

සක්කාය දිට්ඨි, විචිකිච්ඡා, සීලබ්බත පරාමාස යන තුන් සංයෝජනයන් නසන මාර්ගය.

🎯

ප්‍රථම ධ්‍යාන

විතර්ක, විචාර, ප්‍රීති, සුඛ, ඒකාග්‍රතා සහිත සමාධිය.

🚀

නිවන දැකීම

ලෝකීය සිත්වලට නොහැකි, නිවන අරමුණ කරගෙන ඇති සිත.

ලෝකූත්තර මග්ග චිත්තය – ප්‍රථම ධ්‍යාන සෝතාපත්ති මග්ගය: නිවන අරමුණ කරගෙන, සක්කාය දිට්ඨි, විචිකිච්ඡා, සීලබ්බත පරාමාස යන තුන් සංයෝජනයන් නසන, ප්‍රථම ධ්‍යාන සාධාරණ + ලෝකූත්තර විශේෂ චෛතසික සමඟ ඇතිවන ත්‍රිහේතුක ලෝකූත්තර කුසල් චිත්තයකි!

සාධු! සාධු! සාධු!

ලෝකූත්තර සිත්වල ප්‍රථමය සම්පූර්ණයි • සෝතාපන්න මග්ගය සාක්ෂාත් කර ඇත. ඊළඟට සෝතාපන්න ඵලයට සූදානම් වෙමු.

විමර්ශනය: මග්ග චිත්තය එක් මොහොතක් පමණක් පවතී. එහි පසුව ඵල චිත්තය පැමිණ නිවන අනුභව කරන සිත ඇතිවේ.

}