මුල් පිටුවට

ආකාසානඤ්චායතන කුසල් සිත

අරූපාවචර කුසල සිත් 4 න් පළමුවැනි – "අසීමිත අවකාශය" මනස මත ගෙන සදාකාලික උපේක්ෂාවේ සමාධිය

අරූපාවචර කුසල 4 න් 1 අරූප ධ්‍යානය #1 චෛතසික 32 ත්‍රිහේතුක (අලෝභ • අදෝස • අමෝහ)

අරූප ධ්‍යානයට පළමු පියවර

  • අරමුණ: "අසීමිත අවකාශය" – රූප කසීණ පටල විශාල කර, "මෙම පටලයට අසීමිත අවකාශයක් ඇත" යැයි සන්නිවේදනය.
  • උපේක්ෂාව: සතුට/සුඛ දියවී පරම මැදිහත් බව පමණක් ඉතිරිවීම.
  • ඒකාග්‍රතාව: එකම අසීමිත අවකාශ අරමුණ මත මනස රඳා සිටීම.
  • රූප සීමාව ඉක්මවීම: රූප කසීණ පටලය පසුබැස සදාකාලික අවකාශ මනස ගෙන යාම.

සරල උදාහරණය

"සඳුරුව තිබූ කසීණ පටලය දැන් මා වැද නොවෙයි. එය නිරාවර්තනය කර, 'මෙය අග නැති අවකාශයක්' ලෙස සිත ගෙන ගියෙමි. මට උදාසීනයක් පමණක් තවමත් පවතී – කිසිදු විවේගයක් නැතිව අසීමිතත්වයට බැඳී තිබෙන සතුට."

"ආකාසානඤ්චායතනය"

  • "Ākāsa" = අවකාශය. "Ananta" = අසීමිත. "Āyatana" = අභ්‍යන්තර ප්‍රදේශය.
  • කසීණ පටලය සම්පූර්ණයෙන් සිරස් යැවීමෙන් පසු "අසීමිත අවකාශයක්" මනසට ගෙන ඒම.

"අරූපාවචර"

  • රූප නොපිළිබඳ; ආයාතවස්තු නැති අභ්‍යන්තර ක්ෂේත්‍ර.
  • අරූප ධ්‍යානයන් – අවකාශ, විඤ්ඤාණ, අකිඤ්චඤ්ඤත්, නේවසඤ්ඤානාසඤ්ඤායතන.

නව අරමුණ

  • "මෙම අවකාශයට අග නැත" යන මනසික ප්‍රකාශය සසඳා, එකම අරමුණට ගිලීම.
  • ඔබේ චිත්ත ප්‍රවාහය අවකාශයෙන් එතර වෙමින්, ප්‍රදේශ අසීමිත බවට විවේකීව බලා ගැනීම.

අරූප ධ්‍යානයේ තැන

4

අරූපාවචර කුසල් සිත්

මෙය පළමුවැනි (අසීමිත අවකාශ).

32

චෛතසික සංයුතිය

ජ්හානික අංග – උපේක්ෂා + ඒකාග්‍රතා පමණක්.

89 / 121

සම්පූර්ණ චිත්ත පද්ධතිය

අරූප කුසල සිත් 4 – සංඛ්‍යා පද්ධතිය

1. ආකාසානඤ්චායතන ⭐
2. විඤ්ඤාණාඤ්චායතන
3. අකිඤ්චඤ්ඤායතන
4. නේවසඤ්ඤානාසඤ්ඤායතන

අරූප ධ්‍යානය #1 – අසීමිත අවකාශය තේරුම් ගෙන ඒම. රූප ධ්‍යානයේ 5 වන සමාධිය පදනමයි.

ත්‍රිහේතුක රූපාතික්‍රාන්ත කුසල – අමෝහ + පඤ්ඤින්ද්‍රිය + ඤාණ සමඟ, උපේක්ෂාව සහ ඒකාග්‍රතාව පමණක් ජ්හානික අංග ලෙස.

සබ්බ චිත්ත සාධාරණ 7

ඵස්ස වේදනා (උපේක්ෂා) සඤ්ඤා චේතනා ඒකග්‍රතා ජීවිතින්ද්‍රිය මනසිකාර

කුසල සාධාරණ 19

අලෝභ අදෝස අමෝහ සද්ධා සති හිරි ඔත්තප්ප කාය පසද්ධි චිත්ත පසද්ධි කාය ලහුතා චිත්ත ලහුතා කාය මුදුතා චිත්ත මුදුතා කාය කම්මඤ්ඤතා චිත්ත කම්මඤ්ඤතා කාය පාගුඤ්ඤතා චිත්ත පාගුඤ්ඤතා කායුජුකතා චිත්තුජුකතා පඤ්ඤින්ද්‍රිය ඤාණ

ජ්හානික විශේෂ චෛතසික

උපේක්ෂා ඒකාග්‍රතා අධිමොක්ඛ විරිය ඡන්ද

පීති සහ සුඛ ඉවත් වීම නිසා උපේක්ෂාව පමණක් වේදනා වශයෙන් පවතී.

1. රූප ධ්‍යානය 5 ලඟා කර හුන් භාවනාකරු කසීණ පටලය පසුබැසදී "මෙම පටලයේ පසුපස අවකාශය අසීමිතයි" යැයි මනසට ගෙන යයි.
2. අවකාශය දිගු කාලයක් බලා, සංසාර සීමාවක් නැති බව මෙනෙහි කිරීමෙන් උපේක්ෂාව පමණක් ඉතිරිවීම.
3. මෛත්‍රී භාවනාවේ උපේක්ෂා බ්‍රහ්මවිහාරයෙන් අවකාශය අසීමිත බවට ආවේගය.
4. ධර්ම අවවාදයට අනුව "අගමික වෙනස්කම් ඉක්මවා අසීමිත අවකාශය මත" සිත තැබීම.
5. විදර්ශනා භාවනාවකදී අවකාශය නිර්වචනය නොහැකි බව දැනීමෙන් හඳුනාගත් ශුද්ධ විය; සුවට නොඇලී උපේක්ෂාව මතු වීම.
6. උපේක්ෂාව සවිමත්ව සුරක්ෂිත කිරීම සඳහා නිතරම "අසීමිත අවකාශ" යන අරමුණට පසු පස යොමු කිරීම.

ධර්මසංගණී • අභිධම්මත්ථ සංගහ

  • අරූප ධ්‍යානය තුළ පළමු කුසල චිත්තය ලෙස දක්වා ඇත – "අකාසානඤ්චායතන සමාපත්තිය".
  • රූප ධ්‍යානයේ පදනමක් නොමැතිව මෙය ඇතිවිය නොහැක; පළමුවෙන් චතුර්ථ/පංචම ධ්‍යානය අවශ්‍යය.
  • වේදනා – උපේක්ෂා. ජවානික ක්‍රියා 7 වලින් අවකාශ අසීමිත බව මතුකිරීම.
  • විපාක/ක්‍රියා චිත්තවලද (අරූප විපාක, අරූප ක්‍රියා) මෙය ඒකාග්‍රතාවමත පවතී.

සමාධි ප්‍රගතිය

  • කසීණ පටලය අවසන් කර, සිත "පටලයෙන් මතු" වූ අවකාශය දක්වයි.
  • අසීමිත අරමුණක් නිසා මනස තුළිත බව නොපවති – උපේක්ෂාව සමඟ සමාධිය.
  • ඊළඟ පියවර – "විඤ්ඤාණාඤ්චායතනය" (අසීමිත විඤ්ඤාණ) වෙත සූදානම් වෙමු.

ප්‍රතිඵල

  • අරූප බ්‍රහ්ම ලෝක (අසීමිත අවකාශ බ්‍රහ්ම) උපතට අතිශයින් දායක කුසලයෙන්.
  • සංසාර දෘෂ්ටිය අඩු කිරීම – රූපයේ ඇලීම අඩු වීම.
  • විදර්ශනා භාවනාවට වඩාත් සුදුසු උපේක්ෂාමය පදනම.

පවත්වා ගැනීම සහ අවදානම්

  • අසීමිත අවකාශය තුළ "අත්මය" හෝ "අනිච්ච • දුක්ඛ • අනාත්ම" ලෙස වැරදි අර්ථකථනය නොකිරීම.
  • අරූප සමාධියට ඇලී නොවී – එයද අනිච්ච බවින් විමර්ශනය.
  • ඊළඟ පියවර – විඤ්ඤාණාඤ්චායතනයට දොරටුව, නිතරම සමාධිය ශක්තිමත් කළ පසු පමණක් සිදුකිරීම.

සාරාංශයෙන් – ආකාසානඤ්චායතන කුසල් සිත

🌌

අසීමිත අවකාශය

කසීණ පටලය අතික්‍රමා අසීමිත අරමුණක් මත මුළු මනසම පිහිටුවා ගැනීම.

🕊️

උපේක්ෂා පමණක්

සතුට/සුඛ ඉවතට, උපේක්ෂා තමන් නිරන්තර වෙයි.

🎯

ඒකාග්‍රතා ගැඹුරු

අරමුණ නොසැලී රඳා සිටීමෙන් මනස රූපයෙන්ේ පසුපසට යයි.

🚪

අරූප දොරටුව

ඊළඟ විඤ්ඤාණාඤ්චායතන ධ්‍යානයට හුදකලා දොරටුවයි.

අරූප ධ්‍යානය #1 → උපේක්ෂා + ඒකාග්‍රතා සමඟ අසීමිත අවකාශයට මනස මුදා හැරූ ත්‍රිහේතුක කුසල් සිතකි!

}